vrijdag 16 juni 2017

Maeslantkering


Slotstuk.

Met de Maeslantkering uit 1997 was het Deltaplan voltooid.
Geen altijd gesloten dam meer, maar een kering die pas sluit als het water stijgt.



meer

donderdag 15 juni 2017

Haringvlietsluizen



Vis doorsluizen.

Omdat de Rijn en Maas in het Haringvliet uitkomen, kon dat niet worden afgesloten van zee.
Hier verrees dan ook geen dam, maar kwamen deze sluizen die het rivierwater naar de zee spuien.
Later kregen enkele pijlers tunnels waar vissen doorheen gaan.



meer 

woensdag 14 juni 2017

Stormvloedkering Hollandse IJssel

Als eerste klaar.



De stormvloedkering in de Hollandse IJssel, even onder Rotterdam, was in 1958 het eerste voltooide bouwwerk van het Deltaplan.
Bij hoog water gaan de 82 meter brede en 11.5 meter blauwe schuiven omlaag.



meer

dinsdag 13 juni 2017

Philipsdam



Deze Philipsdam, achter in de Oosterschelde, is een zegen voor de oesterteelt in Yerseke.
Door de dam kan het water bij de Oosterschelde bij vloed niet ver weg, zodat het stijgt en het verschil met eb behoorlijk is.
Oesters kunnen niet leven op een plaats waar geen getijdenverschil is.



meer

maandag 12 juni 2017

Wat is het meest gegeten fruit ter wereld?

Mango's, bananen en appels zijn veelgenoemde kanshebbers, maar niet in elke regio is hetzelfde fruit even populair.


Appels worden graag gegeten in de westerse wereld, mango's in warme oorden.
Bananen zijn in alle windstreken wel te vinden, maar betekent dat ook dat ze wereldwijd het meest gegeten worden?
Dat is lastig te meten, maar we kunnen wel kijken naar productiecijfers.

De voedsel- en landbouworganisatie van de VN houdt cijfers bij van het voedsel dat wereldwijd verbouwd wordt, gemeten in gewicht.
Uit de meest recente gegevens komt bij het fruit een verrassende winnaar uit de bus: de watermeloen.


De banaan was een paar jaar daarvoor het meest geproduceerde fruit, maar hij werd in 2012 ingehaald door de watermeloen.

meer

zondag 11 juni 2017

Menselijk falen: Cruiseschip Costa Concordia

Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
Cruiseschip Costa Concordia, 2012.



Hoe?
Kapitein Francesco Schettino heeft een mooie dag.
Zijn vriendinnetje, een danseres uit Moldavië, staat met hem op de brug van het monstercruiseschip Costa Concordia.
Om haar te imponeren stuurt Schettino het schip lekker dicht langs het eilandje Giglio.
Een jaar eerder deed hij dat ook.
Toen was het dag en hield hij meer afstand, maar hij vertrouwt nu op zijn kunnen en zet de navigatie uit.
"ik navigeerde op zicht, want ik kende de zeebodem goed".

Oeps?
De kapitein overschat zijn kennis.
Het schip buldert luid wanneer een rotsblok wordt geraakt.
De steen veroorzaakt een gigantische scheur in de romp, het schip is onbestuurbaar geworden.
En erger: het begint te kapseizen.



Gevolgen?
Het schip zinkt in enkele uren.
Niet alle 4229 weten het schip op tijd te verlaten, er vallen 32 doden.
Schettino is wel vlot van boord, hij is binnen een half uur al vertrokken.
Naar eigen zeggen verloor hij zijn evenwicht en viel in een sloep.
De kapitein wordt veroordeeld tot zestien jaar cel en het cruiseschip is rijp voor de sloop.

meer

zaterdag 10 juni 2017

Menselijk falen: Lockheed- vliegtuig

Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
Een Lockheed-vliegtuig, 1972.



Hoe?
Vlucht 401 van Eastern Air Lines gaat van New York naar Miami.
Als de piloten het landingsgestel uitklappen, gaat het controlelampje niet aan.
Geen probleem, vanuit een kleine ruimte onder de cockpit kan een crewlid gewoon zien of het voorwiel uitgeklapt is.
Maar dat kapotte lichtje zit de piloten toch dwars.
Ze breken de landingsprocedure af en laten het vliegtuig op de automatisch piloot rondjes vliegen.
De crew gaat aan de slag om het lampje te vervangen.

Oeps?
Niemand let meer op een niet onbelangrijk deel van vliegen: het vliegen zelf.
Ongemerkt begint het vliegtuig te dalen, waarschijnlijk doordat de piloot de automatische piloot per ongeluk met zijn arm in een daalstand heeft gezet.
Doordat de bemanningsleden druk zijn met het lampje, missen ze alle waarschuwingssignalen van de automatische piloot.
Pas laat voelt de co-piloot nattigheid.
'We vliegen nog op 2000 voet (600 meter) toch?' vraagt hij aan de piloot.
Zijn antwoord is: 'Hé, wat gebeurt hier?'.



Gevolgen?
Nog geen tien seconden later crasht het toestel in een moeras nabij Miami.
Van de 176 mensen aan boord komen er 101 om het leven.
De piloot en co-piloot overleven het ongeluk allebei niet.

meer 

vrijdag 9 juni 2017

De bijzondere band tussen kleine kinderen en grote honden.


De hond is sinds heugenis een van de beste vrienden van de mens, omdat ze altijd volgen daar waar de mens gaat en ze de liefde teruggeven die wij aan hen geven. 
Andy Seliverstoff is fotograaf en wilde deze bijzondere vriendschap vastleggen in een fotoserie. 
Maar hij laat niet zomaar een hond en een baasje zien. 
Nee, dit keer staat klein kinderen met grote honden centraal. 
En dat levert prachtige beelden op!











meer

donderdag 8 juni 2017

Menselijk falen: Waterstofbom Castle Bravo

Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
Waterstofbom Castle Bravo, 1954.



Hoe?
Waterstofbommen zijn veel explosiever dan atoombommen, doordat niet alleen kernsplitsing maar ook kernfusie plaatsvindt.
Daarom gebruiken Amerikaanse kerngeleerden voor hun eerste fusiebom lithium, waarvan slechts een deel gevaarlijk is en een groter deel de kernreactie remt.

Oeps?
De wetenschappers hebben een foutje gemaakt op de tekentafel. "Stabiel" lithium blijkt prima te exploderen.
Natuurlijk, kernbommen maken is geen makkie, maar dit is wel een enorme misser.
De explosie op het Bikini-atol in de Stille Oceaan is 2 1/2 keer sterker dan verwacht en leidt tot veel meer straling.



Gevolgen?
Er ontstaat een zeven kilometer brede vuurbal,  gevolgd door een honderd kilometer wijde paddenstoelwolk.
De bom blijkt duizend keer krachtiger dan de atoombom die het Japanse Hiroshima tijdens de Tweede Wereldoorlog vernietigde.
Honderden bewoners van eilandstaatjes in de omgeving raken radioactief besmet door de explosie.
Bovendien levert de knal maar weinig kennis op: de onverwacht krachtige explosie vernietigt bijna alle meetapparatuur.
Toch is er een cynisch geluk bij het ongeluk.
Het goedkopere en als ongevaarlijk beschouwde lithium blijkt toch explosief.
Dat maakt massavernietiging weer  iets goedkoper.

meer

woensdag 7 juni 2017

Menselijk falen: Ruimtesonde Mars Climate Orbiter.

Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
Ruimtesonde Mars Climate Orbiter, 1999.



Hoe?
De Mars Climate Orbiter zal Mars verkennen door foto's te maken en data te verzamelen.
Het ruimtevaartuig bevat de nieuwste techniek en is gebouwd door de knapste koppen.
Wanneer het apparaatje in 1998 per raket gelanceerd wordt, kan er eigenlijk niets mis gaan.
Schijnbaar zonder problemen vliegt het apparaat in negen maanden naar Mars.

Oeps?
De NASA heeft luchtvaartreus Lockheed Martin ingehuurd om een deel van de software te ontwikkelen.
Daar gebruiken raketgeleerden het Amerikaanse systeem: ze meten zwaartekracht in pounds.
De NASA werkt met Newtons.
Gevolg: er klopt geen klap van de berekeningen die de interne systemen aan elkaar doorgeven.



Gevolgen?
De ruimtesonde wordt in een te lage positie naar Mars gestuurd.
Daarbij vliegt hij al een half uur na aankomst de dampkring in, waar hij roemloos uiteenvalt.
Een communicatiefoutje van ruim 300 miljoen dollar.
De missie heeft één foto opgeleverd.
Een piepklein Marsje, gefotografeerd op 4,5 miljoen kilometer afstand.

meer

dinsdag 6 juni 2017

Menselijk falen: Veerboot Harold of Free Enterprise.

Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
De veerboot Harold of Free Enterprise, 1987.



Hoe?
Op de route Dover-Zeebrugge is de concurrentie moordend.
Om snel heen en weer te kunnen, moeten vervoerders hun passagiers ook zo snel mogelijk opslokken en uitspuwen.
De Harold of Free Enterprise is daar gelukkig geschikt voor, met een flinke deur aan de voorzijde van het schip.
Zodra alle auto's klaar staan, vertrekt de veerboot op een doodgewone avond zo snel mogelijk naar Engeland vanuit het Belgische Zeebrugge.

Oeps?
De assistent-bootsman ligt bij vertrek te slapen en hij voert daardoor zijn taak niet uit: de boegdeur sluiten.
De kapitein kan vanuit zijn stuurhut de boeg niet zien, hij gaat er vanuit dat alles in orde is.
En de bootsman die ziet dat de boegdeur niet dicht is, doet er niks aan.
De deur sluiten is immers niet zijn taak.



Gevolgen?
Direct na het wegvaren gutst het water door de openstaande boegdeur binnen.
Vier minuten later is het schip gekapseisd en gezonken.
193 opvarenden komen om het leven.
De onvoorzichtige bemanningsleden werden aangeklaagd, net als de reder vanwege een verziekte werkcultuur.
Eerder was een verzoek om een lampje in de stuurhut dat aangeeft of de boegdeur gesloten is, afgewezen als te frivool.
Want de kapitein moest maar zorgen dat zijn ondergeschikten hun werk goed zouden uitvoeren.
Uiteindelijk wordt er niemand veroordeeld, tot woede van de nabestaanden.

meer

maandag 5 juni 2017

Menselijk falen: Waterleiding Guadalajara, Mexico.


Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
De waterleiding van Guadalajara, Mexico, 1992.



Hoe?
Bij de aanleg van de waterleiding in Guadalajara denkt de aannemer slim te zijn.
Hij legt buizen lekker dicht over een pijp van oliebedrijf Pemex.
Goed gedacht, tot ruim 600 bewoners klagen over benzinedampen uit de riolen.
Werklui constateren dat er gevaarlijke gassen in de straten hangen, maar ze zetten geen evacuatie in gang.

Oeps?
De waterleiding is te dicht op de brandstofbuis gebouwd.
Het zink van de waterleiding heeft met het staal van de benzinepijp gereageerd.
Daardoor zijn brandstofdampen naar de riolen ontsnapt, die zich zo onder de straten verspreiden.



Gevolgen?
Enkele dagen na de eerste klachten gaat het mis.
Urenlang ontploffen de riolen op allerlei plekken in de Mexicaanse stad.
De ravage is enorm.
Overal liggen de straten open en talloze huizen zijn beschadigd.
Acht kilometer aan straat wordt vernield, waardoor 252 mensen om het leven komen.
En de ramp maakt 15.000 mensen dakloos.

meer

zondag 4 juni 2017

Menselijk falen: Peigneur Lake, Louisiana.

Een ongeluk zit in een klein hoekje, maar heeft soms grote gevolgen.
Ook professionals gaan af en toe behoorlijk de fout in.

Wat?
Peigneur Lake in Louisiana, VS, 1980.



Hoe?
Vissers en watersporters houden van het Peigneur Lake.
Op vijf vierkante kilometer zoet water kunnen ze zich helemaal uitleven.
De bouw van een olieplatform door Texaco doet daar weinig aan af.
Tot de olieboringen beginnen.

Oeps?
De ingenieurs maken een meetfoutje.
Ze boren rechtstreeks in een 375 meter lager liggende zoutmijn.
Het boorgat in de broze zoutgrond groeit snel uit tot een gigantisch gat.
In drie uur stroomt dertien miljard liter water de mijn in.
De draaikolk slokt het boorplatform, elf boten en tientallen hectaren omliggende grond op.
In de mijnen samengeperste lucht spuit er in een honderd meter hoge geiser uit.



Gevolgen?
Het meer verdwijnt slecht tijdelijk.
Het Delcambrekanaal dat uit het meer ontsprong, voert nu in omgekeerde richting zeewater aan.
Dat heeft en vijftig meter hoge waterval tot gevolg, de hoogste ooit in de staat Louisiana.
Wonder boven wonder vallen er geen doden.
Arbeiders in de zoutmijn weten op tijd te ontsnappen.
Een lokale visser weet net op tijd van zijn boot te komen, voordat die in het gigantische badputje verdwijnt.
Voor de natuur pakt het slechter uit, doordat er plots een tientallen meters diep zoutwatermeer ligt.

meer

zaterdag 3 juni 2017

Voetballende vissers. (Henningsvaer - Noorwegen)

Dat moest haast wel kunstgras zijn.
Toch doet dat niets af aan de schoonheid van het voetbalveld van het dorp Henningsvaer op een eilandje van de Lofoten in Noorwegen.


Je kunt ook direct zien wat een belangrijke inkomstenbron is in deze streek.
Die houten rekken staan er om kabeljauw op te drogen.
Waarom er geen tribunes staan?
Hennigsvaer heeft zo'n 500 inwoners, die passen makkelijk rond het veld.

meer

vrijdag 2 juni 2017

Krioelende heerlijkheid: Casu Marzu.

Lokaal eten laat je een vreemde cultuur ervaren.
Maar sommige delicatessen zijn wat al te vers.
Deze krioelende heerlijkheden doen lang niet iedereen watertanden.



Springkaas.

Waar?
Sardinië, Italië.

Wat?
Kaas met een bonus.
De zachtromige smaak van Casu Marzu wordt mede mogelijk gemaakt door duizenden doorzichtige maden van bijna een centimeter lang.
De vliegenlarven hebben de binnenkant verteerd en kruipen nog door de kaas.
Voor het gemak eet je ze mee op.
Gelukkig krijg je daar veel genot voor terug.
De sterke ammoniaksmaak blijft lang hangen.



Oppassen?

Bij nood springen de maden tot 15 cm hoog.
Voor je het weet zit er één in je oog.
Daarom raden liefhebbers aan tijdens het eten een hand boven de kaas te houden.
Echt gezond is Casu Marzu niet.
Het voldoet niet aan EU-regels voor voedselveiligheid, omdat de kaas al in het rottingsproces is.

Zielig?
Maden zijn vrij simpele dieren, die binnen een hap overlijden.
En ze hebben hun jeugd onbezorgd doorgebracht in heerlijke kaas.
Maak je daarover niet al te veel zorgen.

meer

woensdag 31 mei 2017

Krioelende heerlijkheid: Zee-egel geslachtsorgaan


Lokaal eten laat je een vreemde cultuur ervaren.
Maar sommige delicatessen zijn wat al te vers.
Deze krioelende heerlijkheden doen lang niet iedereen watertanden.

Prikkende kost.

Waar?
Italië en de Filipijnen.



Wat?
Het geslachtsorgaan van een levende zee-egel.
Die wordt met een schaar opengeknipt of hardhandig opengeslagen.
De viskuit vormt de delicatesse.
Viskuit zijn rijpe eitjes die nog in de eierstokken zitten.
Bij zee-egels worden de eierstokken mee opgegeten.
Dat smaakt romig en een beetje nootachtig, vergelijkbaar met coquilles.

Oppassen?
Een zee-egel heet niet voor niets zo.
De dieren hebben flinke stekels, die aardig kunnen prikken.
Het eten zelf vormt geen gevaar.

Zielig?
Zee-egels levend openknippen is niet bepaald sympathiek, maar de dieren hebben geen echte hersenen.
Ze voelen waarschijnlijk geen pijn.

meer

dinsdag 30 mei 2017

Krioelende heerlijkheid: Kikkersashimi.

Lokaal eten laat je een vreemde cultuur ervaren.
Maar sommige delicatessen zijn wat al te vers.
Deze krioelende heerlijkheden doen lang niet iedereen watertanden.

Kermende Kermit.



Waar?
Japan.

Wat?
Half ontlede kikker, kikkersashimi.
De kikker wordt levend in tweeën gesneden.
De organen gaan gekruid op het bord, de kop blijft intact en kijkt de eter aan.
Tijdens het eten klopt het kikkerhart met een beetje geluk nog.
Dineren en biologieles inéén.

Oppassen?
De flinke kikkerpoten kunnen nog bewegen en de oogleden gaan nog op en neer.
Dat is griezelig, maar niet gevaarlijk.



Zielig?
Amfibieën voelen pijn net als wij.
Dit maaltje is behoorlijk bruut, al zijn de bewegingen slechts spiertrekkingen.
Want ook een kikker houdt het in tweeën niet lang vol.

meer

maandag 29 mei 2017

Krioelende heerlijkheid! Oesters.

Lokaal eten laat je een vreemde cultuur ervaren.
Maar sommige delicatessen zijn wat al te vers.
Deze krioelende heerlijkheden doen lang niet iedereen watertanden.



Schelp in nood.

Waar?
Nederland.

Wat?
Dacht je dat Nederlanders niets gemeens eten?
Oesters worden levend naar binnen geglibberd, nadat ze uit zijn schelp zijn gebroken.
De schaaldieren zijn dood slecht houdbaar, dus de beste conserveringsmethode is ze levend houden tot in de mond.



Oppassen?
Veel oesters bevatten het norovirus, dat braken en diarree veroorzaakt.
Doordat ze rauw gegeten worden, blijft het virus leven en worden eters regelmatig ziek.

Zielig?
Oesters hebben geen centraal zenuwstelsel en lijken niet op pijnprikkels te reageren.
Als ze al pijn voelen, is dat niet op dezelfde manier als wij.
De filosoof Singer concludeerde in 1975 zelfs dat vegetariërs de dieren kunnen eten, omdat het geen dierlijk lijden veroorzaakt.

meer