vrijdag 10 juli 2026

Maijishantempel in verval

De Maijishantempel (Maijishan Grottoes) is een complex van 194 rotsgehouwen grotten in de zandstenen Maijishan-heuvel bij Tianshui in de provincie Gansu, China, gebouwd vanaf de Late Qin-dynastie (384-417 n.Chr.) en uitgebreid over 12 dynasties tot de Qing-periode. 

Het bevat meer dan 7.200 kleibeelden, muurschilderingen en architectuur die de evolutie van boeddhistische kunst tonen, met invloeden uit India en Zuidoost-Azië. 
Het is een UNESCO-tentatief werelderfgoed en trekt toeristen door zijn spectaculaire ligging op een bijna verticale rotswand. 
Verval en behoud: De tempel lijdt aan ernstige erosie en verval door de broze, poreuze zandsteen en klei, die ongeschikt is voor sculpturen – vandaar het gebruik van geïmporteerde klei en houten armaturen. Natuurlijke rampen zoals aardbevingen (bijv. rond 782 n.Chr.) en weersinvloeden verergeren het probleem, met recente onderzoeken (sinds 1952) en restauraties gericht op stabilisatie. 
Ondanks inspanningen blijft het kwetsbaar, wat het een precair UNESCO-monument maakt.






Internationale Dag van de Plattelandsontwikkeling

De Internationale Dag van de Plattelandsontwikkeling (World Rural Development Day) wordt elk jaar op 6 juli gevierd. 
De Verenigde Naties hebben deze dag in september 2024 officieel ingesteld (via resolutie A/RES/78/326) om aandacht te vragen voor duurzame ontwikkeling van plattelandsgebieden. 

Doel: De cruciale rol van plattelandsgebieden benadrukken bij het bestrijden van armoede, honger en ongelijkheid. 
Duurzame landbouw, voedselzekerheid en de bijdrage aan de VN Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG’s) onder de aandacht brengen. 
Aandacht voor uitdagingen zoals armoede (80% van de armste mensen woont op het platteland), beperkte toegang tot diensten en de rol van vrouwen, jongeren en inheemse gemeenschappen. 
De dag promoot investeringen in plattelandsontwikkeling, zoals toegang tot land, werk, digitale inclusie en klimaatadaptatie. 

Kortom: een dag om het belang van het platteland voor de hele wereld te erkennen en actie te stimuleren voor een eerlijker en duurzamer platteland.






donderdag 9 juli 2026

Verschrikkelijk geluid: Schrapende treinen op het spoor

Dit verschrikkelijke, hoge, snerpende of schrapende geluid ontstaat vooral wanneer een trein door een bocht rijdt. 

Waarom? 
Treinwielen zitten vast op één as, dus ze kunnen niet onafhankelijk draaien. 
In een bocht moet het buitenste wiel een langere afstand afleggen dan het binnenste. 
Dit veroorzaakt slippen (wrijving) tussen wiel en rail, vooral de flens (rand) van het wiel tegen de spoorstaaf. 
Het is een soort stick-slip-fenomeen: de wielen plakken even vast en schieten dan los, wat trillingen en dat kenmerkende hoge piep/schraap-geluid veroorzaakt. 
Het is het luidst bij lage snelheden in scherpe bochten en droog weer. 

Oplossingen: ProRail en spoorbeheerders plaatsen smeerpotten langs het spoor die een biologisch afbreekbare smeerstof spuiten om wrijving te verminderen. 
Ook wiel- en rail-slijping helpt. 
Het is dus geen defect, maar natuurkunde van staal op staal in bochten. 
Heel herkenbaar en vaak schrikken mensen ervan, maar het is normaal (en irritant voor omwonenden).






Dag van het Sprookje

De Dag van het Sprookje is een jaarlijks initiatief van de Efteling op 7 juli (7/7). 

De Efteling positioneert zich als “hoeder van het sprookje” en vraagt met deze dag aandacht voor het (voor)lezen van sprookjes aan kinderen. 
De datum is gekozen omdat het getal zeven vaak een belangrijke rol speelt in sprookjes (zeven dwergen, zeven geitjes, zevenmijlslaarzen, etc.). 
De dag wordt sinds 1999 (of officieel groots in 2007) gevierd. 
Activiteiten richten zich op sprookjes van Grimm, Andersen en Nederlandse volksverhalen. 
Tegenwoordig promoot de Efteling vooral voorlezen, online voorleessprookjes en speciale aandacht in het park. 

Kortom: een dag om sprookjes te vieren en voor te lezen!






woensdag 8 juli 2026

Vreselijk geluid: Piepend wiel

Een piepend of schurend geluid uit een wiel is meestal onschuldig maar irritant. 

De meest voorkomende oorzaken zijn: 
Remblokken: Versleten blokken of een lichte aanloop (remblok raakt licht de schijf). 
Dit piept vooral bij lage snelheid, na remmen of in bochten. 
Vaak zit er roest of vuil tussen. 
Wiellagers: Versleten lager geeft een huilend/piepend geluid dat toeneemt met snelheid. 
Voelt vaak als trillen. 
Andere oorzaken: Kogelgewrichten (piept bij sturen), steentjes in rem, droge lager in ophanging of zelfs een losse remklauw. 

Wat doe je eraan? 
Laat het wiel demonteren en controleer remmen + lager. 
Vaak is een simpele schoonmaak of nieuwe remblokken genoeg. 
Negeer het niet te lang bij een constant of luider wordend geluid (veiligheid!).